زخم مری به زخم باز در پوشش داخلی مری گفته میشود؛ هر التهاب مری الزاماً زخم نیست. زخم مری میتواند باعث درد و ناراحتی در هنگام بلع غذا شود. این مشکل معمولاً به دلیل عفونت، مصرف داروهای خاص یا بیماریهای دیگر ایجاد میشود. اگر دچار درد یا سوزش در ناحیه قفسه سینه یا گلو شدید، بهتر است به پزشک مراجعه کنید. با تشخیص به موقع و درمان مناسب، میتوانید به زندگی عادی خود بازگردید.
علائم و نشانهها
زخم مری معمولاً با علائم مشخصی همراه است که میتواند شامل درد و سوزش در قفسه سینه، احساس ناراحتی هنگام بلع غذا، و حتی گاهی اوقات خونریزی باشد. برخی از بیماران ممکن است احساس کنند که غذا در مری گیر کرده است. این علائم ممکن است در هنگام خوردن غذاهای تند یا اسیدی تشدید شوند. شدت و علت علائم با معاینه و بررسی مشخص میشود؛ نمیتوان از روی سوزش سینه بهتنهایی زخم مری را تشخیص داد. در صورت مشاهده این علائم، به ویژه اگر شدید باشند، باید به پزشک مراجعه کنید.
علل و عوامل خطر
زخم مری میتواند به دلایل مختلفی ایجاد شود. رفلاکس اسید و آسیب ناشی از بعضی قرصها از علتهای مهماند. عفونت، بهخصوص در کاهش ایمنی، نیز ممکن است دخیل باشد. داروهای مهار اسید معمولاً برای درمان آسیب ناشی از رفلاکس به کار میروند و نباید بهطور عمومی علت زخم معرفی شوند. افرادی که دارای بیماریهای زمینهای مانند دیابت یا بیماریهای خودایمنی هستند، بیشتر در معرض خطر ابتلا به این مشکل قرار دارند. همچنین، عادات غذایی نامناسب و مصرف الکل نیز میتواند خطر ابتلا به زخم مری را افزایش دهد.
روشهای تشخیص
برای تشخیص زخم مری، پزشک معمولاً ابتدا تاریخچه پزشکی بیمار را بررسی میکند و سپس ممکن است آزمایشهایی مانند آندوسکوپی مری را تجویز کند. در این آزمایش، یک لوله نازک و انعطافپذیر به مری وارد میشود تا پزشک بتواند بافت مری را مشاهده کند و در صورت نیاز نمونهبرداری انجام دهد. همچنین، ممکن است آزمایشهای تصویربرداری مانند اشعه ایکس نیز انجام شود. این روشها به پزشک کمک میکند تا شدت زخم و علت آن را شناسایی کند.
روشهای درمان
درمان زخم مری بسته به علت آن متفاوت است. درمان عفونت به عامل آن بستگی دارد و ممکن است ضدقارچ، ضدویروس یا آنتیبیوتیک لازم باشد؛ یک دارو برای همهٔ عفونتها مناسب نیست. همچنین، داروهای کاهنده اسید معده نیز میتوانند به تسکین علائم کمک کنند. در برخی موارد، ممکن است نیاز به تغییر در رژیم غذایی و پرهیز از غذاهای تحریککننده باشد. در صورتی که زخم شدید باشد و به درمانهای دارویی پاسخ ندهد، ممکن است نیاز به جراحی باشد. با این حال، اکثر بیماران با درمانهای غیرجراحی بهبود مییابند.
اطلاعات سریع
- مدت زمان: مدت بررسی یا درمان به روش انتخابشده بستگی دارد.
- دوره بهبودی: معمولاً چند هفته و وابسته به علت و پاسخ به درمان
- بستری: اغلب درمان سرپایی است؛ خونریزی یا ناتوانی در بلع میتواند مراقبت بیمارستانی بخواهد.
- سطح هزینه: متوسط
- میزان درد: متوسط
هشدارهای مهم
- اگر بعد از مصرف داروهای تجویز شده، علائم شما بدتر شد، فوراً به پزشک مراجعه کنید.
- اگر دچار خونریزی شدید یا درد شدید در قفسه سینه داشتید، به اورژانس مراجعه کنید.
- از مصرف خودسرانه داروهای ضد التهاب خودداری کنید.
نکات مهم برای بیمار
- برای بهبود سریعتر، از غذاهای نرم و کماسید استفاده کنید تا به بافت مری آسیب نرسانید.
- اگر بلع ایمن است، غذا و مایعات قابلتحمل را طبق راهنمایی مصرف کنید؛ در گیرکردن غذا یا ناتوانی در بلع بزاق، چیزی برای پایینبردن آن نخورید و فوری کمک بگیرید.
- از مصرف الکل و سیگار خودداری کنید، زیرا این موارد میتواند علائم را تشدید کند.
- به مدت چند روز از غذاهای تند و ادویهدار پرهیز کنید تا به بافت مری آسیب نرسد.
- به طور مرتب با پزشک خود در ارتباط باشید و هر گونه تغییر در علائم را گزارش دهید.
چه زمانی به پزشک مراجعه کنید؟
درد شدید یا تازه و ماندگار قفسهٔ سینه را به زخم نسبت ندهید و فوری ارزیابی کنید. استفراغ خونی، مدفوع سیاه یا ناتوانی در بلع بزاق نیاز به اورژانس دارد؛ مشکل رو به افزایش در بلع هم باید سریع بررسی شود.
باورهای غلط رایج
❌ زخم مری فقط به دلیل مصرف غذاهای تند ایجاد میشود.
✅ در واقع، زخم مری میتواند به دلایل مختلفی از جمله عفونت و مصرف داروهای خاص نیز ایجاد شود.
❌ زخم مری درمان ندارد.
✅ زخم مری معمولاً با درمانهای مناسب قابل درمان است و اکثر بیماران بهبود مییابند.
❌ فقط افراد مسن به زخم مری مبتلا میشوند.
✅ این مشکل میتواند در هر سنی رخ دهد و افراد جوان نیز ممکن است به آن دچار شوند.