التهاب یا عفونت داخل چشمی که در پزشکی با نام «اندوفتالمیت» (Endophthalmitis) شناخته میشود، یک وضعیت اورژانسی و بسیار جدی است. این عارضه به معنای ورود میکروب (باکتری، قارچ یا ویروس) به فضای داخلی کره چشم و ایجاد عفونت است که میتواند به سرعت منجر به کاهش شدید بینایی و حتی از دست رفتن کامل چشم شود.
علائم هشداردهنده التهاب یا عفونت داخل چشمی چیست؟
علائم این عارضه معمولاً ناگهانی و شدید هستند. بیمار ممکن است درد شدید و فزاینده در چشم، قرمزی شدید، تاری دید یا کاهش ناگهانی بینایی، حساسیت شدید به نور (فتوفوبیا) و مشاهدهٔ اجسام شناور جدید یا افزایشیافته (مگسپران) را تجربه کند. در برخی موارد ممکن است تورم پلکها و ترشح از چشم نیز دیده شود. این علائم یک زنگ خطر جدی هستند و نیازمند مراجعه فوری به اورژانس چشمپزشکی میباشند. هرگونه تأخیر در درمان میتواند عواقب جبرانناپذیری برای بینایی داشته باشد.
چه عواملی باعث بروز عفونت داخل چشم میشوند؟
شایعترین علت بروز التهاب یا عفونت داخل چشمی، ورود میکروب به چشم طی جراحیهای چشمی مانند جراحی آب مروارید (کاتاراکت) است. البته این عارضه نادر است. علت شایع دیگر، آسیب یا ضربه به کره چشم است که راه را برای ورود میکروبها باز میکند. در موارد نادرتر، عفونت میتواند از طریق جریان خون از یک کانون عفونی دیگر در بدن (مانند عفونت خون یا اندوکاردیت) به چشم منتقل شود که به آن اندوفتالمیت اندوژن (درونزا) میگویند. افراد با سیستم ایمنی ضعیف بیشتر در معرض این نوع عفونت هستند.
روند تشخیص در مراجعه به چشمپزشک
پس از مراجعه، چشمپزشک ابتدا شرح حال کاملی از شما میگیرد و سپس معاینه دقیقی با دستگاه اسلیتلمپ انجام میدهد تا ساختارهای داخلی چشم را بررسی کند. فشار داخل چشم اندازهگیری شده و حدت بینایی شما سنجیده میشود. برای تأیید تشخیص و شناسایی عامل میکروبی، ممکن است پزشک نیاز به نمونهبرداری از مایعات داخل چشم (زلالیه یا زجاجیه) داشته باشد. این نمونه که با یک سوزن بسیار نازک گرفته میشود، برای کشت و آنالیز به آزمایشگاه فرستاده میشود تا نوع میکروب و حساسیت آن به داروها مشخص گردد.
درمان التهاب یا عفونت داخل چشمی چگونه انجام میشود؟
درمان باید فوراً آغاز شود و معمولاً شامل تزریق مستقیم آنتیبیوتیک یا داروهای ضدقارچ به داخل کره چشم (تزریق داخل زجاجیهای یا Intravitreal) است. این کار باعث میشود دارو با غلظت بالا مستقیماً به محل عفونت برسد. علاوه بر تزریق، ممکن است قطرههای چشمی آنتیبیوتیک و استروئیدی (برای کنترل التهاب) و گاهی داروهای خوراکی یا وریدی نیز تجویز شود. در موارد بسیار شدید که عفونت به درمان دارویی پاسخ نمیدهد یا حجم چرک زیاد است، ممکن است جراحی ویترکتومی (تخلیه زجاجیه عفونی) ضرورت پیدا کند.
