فشار بالای چشم یعنی فشار داخل کرهٔ چشم بیش از حد مناسب آن فرد است؛ این موضوع با فشار خون بدن فرق دارد. بالا بودن فشار چشم لزوماً به معنی آب‌سیاه نیست، اما می‌تواند خطر آسیب عصب بینایی را افزایش دهد. چشم‌پزشک با اندازه‌گیری فشار، معاینهٔ عصب و بررسی میدان دید دربارهٔ پیگیری یا درمان تصمیم می‌گیرد.
آیا فشار چشم بالا علامت دارد؟
بسیاری از افراد درد یا علامت مشخصی ندارند و افزایش فشار در معاینه پیدا می‌شود. احساس فشار دور چشم، سردرد یا تاری دید به‌تنهایی برای تشخیص کافی نیست. فشار چشم با دستگاه مخصوص چشم اندازه‌گیری می‌شود؛ عدد فشارسنج بازویی جای آن را نمی‌گیرد.
فرق فشار بالای چشم با آب‌سیاه چیست؟
در آب‌سیاه یا گلوکوم، عصب بینایی آسیب می‌بیند. برخی افراد فشار بالا دارند ولی هنوز شواهد آسیب دیده نمی‌شود؛ در مقابل، گلوکوم می‌تواند با فشار ظاهراً طبیعی هم رخ دهد. بنابراین یک عدد به‌تنهایی تشخیص یا نیاز به درمان را مشخص نمی‌کند.
چشم‌پزشک چه بررسی‌هایی انجام می‌دهد؟
علاوه بر اندازه‌گیری فشار، وضعیت عصب بینایی، میدان دید و در صورت نیاز تصویر عصب، ضخامت قرنیه و زاویهٔ تخلیهٔ مایع چشم بررسی می‌شود. سابقهٔ خانوادگی، آسیب یا جراحی قبلی چشم و همهٔ داروها، به‌ویژه قطره‌های کورتونی، را اعلام کنید. نتایج قبلی برای مقایسهٔ روند مفیدند.
چه زمانی درمان لازم است؟
تصمیم به میزان خطر آسیب بینایی بستگی دارد. برای بعضی افراد پایش منظم کافی است؛ برای برخی قطرهٔ کاهندهٔ فشار یا لیزر مناسب است و در شرایط مشخص جراحی مطرح می‌شود. هدف، محافظت از بینایی است؛ درمان گلوکوم آسیب قبلی عصب را لزوماً جبران نمی‌کند. داروی چشم را خودسرانه شروع، قطع یا جایگزین نکنید.
چه زمانی باید فوری مراجعه کرد؟
درد ناگهانی و شدید چشم، قرمزی همراه تاری دید، دیدن هاله همراه درد، یا تهوع و سردرد با علائم چشمی نیاز به ارزیابی اورژانسی دارد. برای این وضعیت منتظر نوبت معمولی نمانید.
برای فشار چشم به چه دکتری مراجعه کنیم؟
ارزیابی با چشم‌پزشک انجام می‌شود و در موارد پیچیده یا گلوکوم، پزشک دارای زمینهٔ تخصصی آب‌سیاه مناسب است. هنگام مقایسهٔ پزشکان، زمینهٔ فعالیت، محل مراجعه و امکان معاینات پیگیری را بررسی کنید. حتی وقتی دید خوب است، معاینهٔ بعدی تعیین‌شده را عقب نیندازید.