جراحی بیماری‌های پروستات بسته به علت، برای رفع انسداد ادراری یا درمان بعضی سرطان‌ها انجام می‌شود. داشتن پروستات بزرگ یا سرطان به‌تنهایی به معنی ضرورت جراحی نیست؛ پیگیری، دارو یا درمان‌های دیگر ممکن است مناسب‌تر باشند. این نوع جراحی می‌تواند کیفیت زندگی بیماران را بهبود بخشد و علائم آزاردهنده را کاهش دهد. هدف و نتیجهٔ مورد انتظار به نوع بیماری و عمل بستگی دارد و باید پیش از تصمیم‌گیری با اورولوژیست روشن شود.
این عمل چگونه انجام می‌شود؟
برای بزرگی خوش‌خیم، روش‌هایی مانند تراشیدن بافت از راه مجرا (TURP) یا جراحی لیزری برای کاهش بافت مسدودکننده مطرح‌اند. در بعضی سرطان‌ها، برداشتن کامل پروستات با عمل رادیکال مطرح می‌شود که با جراحی بزرگی خوش‌خیم یکسان نیست. بیهوشی عمومی یا بی‌حسی نخاعی بسته به روش انتخاب می‌شود. پزشک معالج شما بهترین روش را با توجه به شرایط شما انتخاب خواهد کرد.
آمادگی قبل از عمل
قبل از جراحی پروستات، پزشک از شما می‌خواهد که چند آزمایش انجام دهید تا وضعیت سلامت شما بررسی شود. همچنین، ممکن است از شما خواسته شود که چند روز قبل از عمل، مصرف داروهای خاصی مانند رقیق‌کننده‌های خون را متوقف کنید. زمان قطع غذا و مایعات را دقیقاً از تیم بیهوشی بپرسید؛ دستور غذا و مایعات شفاف ممکن است متفاوت باشد. همچنین، بهتر است که یک نفر را همراه خود داشته باشید تا پس از عمل شما را به خانه ببرد.
دوره بهبودی و مراقبت بعد از عمل
مدت بستری پس از جراحی پروستات به روش عمل و وضعیت بیمار بستگی دارد؛ برخی بیماران زودتر و برخی پس از چند روز مرخص می‌شوند. در روزهای اول، ممکن است احساس درد و ناراحتی داشته باشید که با داروهای مسکن قابل کنترل است. بهبودی کامل ممکن است چند هفته طول بکشد؛ ترخیص یا برداشتن سوند به معنی آمادگی کار سنگین نیست. در این مدت، پزشک ممکن است از شما بخواهد که از فعالیت‌های سنگین پرهیز کنید و به تدریج به فعالیت‌های عادی خود بازگردید. همچنین، مراقبت‌های خاصی مانند مصرف مایعات کافی و رعایت بهداشت ناحیه جراحی مهم است.
عوارض و ریسک‌ها
هر عمل جراحی ممکن است با عوارضی همراه باشد. در جراحی پروستات، عوارض ممکن شامل خونریزی، عفونت و مشکلات ادراری است. تغییر انزال، اختلال نعوظ یا نشت ادرار نیز ممکن است رخ دهد و همهٔ این عوارض نادر نیستند. میزان خطر به نوع عمل بستگی دارد؛ دربارهٔ اثر بر باروری و عملکرد جنسی پیش از جراحی سؤال کنید. مهم است که قبل از عمل، تمامی نگرانی‌ها و سوالات خود را با پزشک مطرح کنید.
اطلاعات سریع
- مدت زمان: ۱ تا ۳ ساعت
- دوره بهبودی: متغیر؛ بهبودی کامل ممکن است چند هفته طول بکشد
- بی‌حسی: بیهوشی عمومی یا بی‌حسی نخاعی، بسته به روش
- بستری: مدت آن به روش و شرایط بیمار بستگی دارد
- سطح هزینه: متوسط
- میزان درد: متغیر با نوع عمل و شرایط فرد؛ طبق برنامه کنترل درد
هشدارهای مهم
- تب یا لرز، قطع ادرار یا تخلیه‌نشدن سوند پس از عمل نیاز به رسیدگی فوری دارد؛ منتظر تب بالاتر نمانید.
- در صورت بروز خونریزی شدید، به بیمارستان مراجعه کنید.
- اگر احساس درد غیرقابل تحمل داشتید، حتماً با پزشک تماس بگیرید.
نکات مهم برای بیمار
- ادامه یا قطع موقت داروهایی مانند آسپرین باید با هماهنگی جراح و پزشک تجویزکننده باشد؛ خودسرانه قطع نکنید.
- پس از عمل مایعات را در حد مجاز و طبق دستور پزشک مصرف کنید؛ در صورت محدودیت قلبی یا کلیوی، خودسرانه مقدار آن را افزایش ندهید.
- در روزهای اول بعد از عمل، فعالیت‌های سنگین انجام ندهید و استراحت کنید.
- از نشستن طولانی‌مدت پرهیز کنید و هر چند وقت یکبار بلند شوید و راه بروید.
- در صورت بروز هرگونه علامت غیرعادی، فوراً با پزشک تماس بگیرید.
چه زمانی به پزشک مراجعه کنید؟
اگر دچار خونریزی شدید، تب بالا یا درد غیرقابل تحمل شدید، فوراً باید به پزشک مراجعه کنید.
باورهای غلط رایج
❌ جراحی پروستات فقط برای سرطان است
✅ جراحی پروستات برای درمان مشکلات دیگری مانند بزرگ شدن پروستات نیز انجام می‌شود.
❌ عمل پروستات همیشه دردناک است
✅ بسیاری از بیماران بعد از عمل درد کمی را تجربه می‌کنند و پزشکان داروهای مسکن تجویز می‌کنند.
❌ بهبودی بعد از عمل بسیار طولانی است
✅ بازگشت به کار سبک، ورزش و رابطهٔ جنسی زمان‌های متفاوتی دارد؛ برنامهٔ مناسب نوع عمل خود را از جراح بگیرید.