جراحی افزایش ارتفاع استخوان فک (Vertical Ridge Augmentation) یک فرایند تخصصی برای بازسازی و افزایش قد استخوان در فک‌هایی است که به دلیل از دست دادن دندان، تحلیل رفته‌اند. این جراحی، بستر لازم برای کاشت موفق ایمپلنت دندان را فراهم می‌کند و به بازیابی ساختار و زیبایی صورت کمک می‌نماید.
جراحی افزایش ارتفاع استخوان فک چیست و برای چه کسانی لازم است؟
وقتی دندانی کشیده می‌شود، استخوان فک در آن ناحیه به مرور زمان تحلیل می‌رود و ارتفاع خود را از دست می‌دهد. اگر این تحلیل شدید باشد، ارتفاع کافی برای قرار دادن پایهٔ ایمپلنت وجود نخواهد داشت. در این موارد، «جراحی افزایش ارتفاع استخوان فک» یا به اصطلاح تخصصی «Vertical Ridge Augmentation» انجام می‌شود. این عمل برای افرادی ضروری است که قصد کاشت ایمپلنت دارند اما به دلیل تحلیل عمودی استخوان، کاندیدای مناسبی برای این درمان نیستند.
روش‌های اصلی برای افزایش ارتفاع استخوان فک
پزشک بر اساس میزان تحلیل استخوان و شرایط بیمار، یکی از روش‌های زیر را انتخاب می‌کند: ۱. **بازسازی هدایت‌شده استخوان (GBR):** استفاده از مواد پیوند استخوان (گرافت) که با یک غشاء یا ممبرین محافظ پوشانده می‌شود تا سلول‌های استخوان‌ساز فرصت رشد پیدا کنند. ۲. **پیوند استخوان بلوکی (Block Bone Graft):** برداشتن یک قطعه استخوان از ناحیه‌ای دیگر (مانند چانه یا انتهای فک بیمار) و پیچ کردن آن به ناحیهٔ نیازمند افزایش ارتفاع. ۳. **استخوان‌سازی کششی (Distraction Osteogenesis):** یک روش پیچیده‌تر که در آن استخوان برش داده شده و با دستگاهی مخصوص، دو قطعه به تدریج از هم دور می‌شوند تا در فضای ایجاد شده، استخوان جدید ساخته شود.
روند جراحی: از مشاوره تا اتاق عمل
روند درمان با یک جلسه مشاوره و معاینه دقیق آغاز می‌شود. جراح با استفاده از تصاویر رادیوگرافی سه‌بعدی (CBCT)، میزان و محل دقیق تحلیل استخوان را ارزیابی می‌کند. در روز جراحی، ناحیه مورد نظر با بی‌حسی موضعی کاملاً بی‌حس می‌شود و ممکن است از آرام‌بخش نیز استفاده شود. سپس جراح لثه را کنار زده، مواد پیوند استخوان را قرار می‌دهد و در نهایت لثه را بخیه می‌زند. کل فرایند بسته به پیچیدگی، ممکن است یک تا چند ساعت طول بکشد.
دوران نقاهت و مراقبت‌های ضروری بعد از عمل
پس از جراحی، تورم، کبودی و درد خفیف تا متوسط طبیعی است که با داروهای تجویزشده توسط پزشک کنترل می‌شود. در روزهای اول باید از رژیم غذایی نرم و خنک استفاده کنید و از فعالیت‌های سنگین بپرهیزید. رعایت بهداشت دهان طبق دستور جراح (مثلاً استفاده از دهان‌شویه‌های خاص و مسواک زدن با احتیاط) برای جلوگیری از عفونت و کمک به بهبودی، حیاتی است. جوش خوردن کامل استخوان پیوندی معمولاً بین ۴ تا ۹ ماه زمان می‌برد و پس از آن می‌توان برای کاشت ایمپلنت اقدام کرد.