سیتی آنژیوگرافی یک روش تصویربرداری پزشکی است که به پزشکان کمک می‌کند تا عروق خونی و جریان خون در بدن را با دقت بررسی کنند. این روش به ویژه برای تشخیص بیماریهای قلبی و عروقی اهمیت دارد و در مواقعی که پزشک نیاز به اطلاعات دقیق‌تری از وضعیت عروق دارد، از آن استفاده می‌شود. اگر شما یا یکی از عزیزانتان علائم مشکلات قلبی دارید، سیتی آنژیوگرافی میتواند به شناسایی و درمان به موقع کمک کند. این روش از پرتو ایکس و معمولاً مادهٔ حاجب یددار استفاده می‌کند؛ پزشک سود تشخیصی را در برابر خطرهای متناسب با وضعیت شما می‌سنجد.
این خدمت شامل چه می‌شود؟
سیتی آنژیوگرافی شامل استفاده از تکنولوژی سیتی اسکن برای ایجاد تصاویر دقیق از عروق خونی است. معمولاً مادهٔ حاجب از راه رگ دست تزریق می‌شود تا عروق در تصاویر دیده شوند. سیتی آنژیوگرافی با آنژیوگرافی کاتتری متفاوت است و در جریان آن بالون‌زنی یا استنت‌گذاری انجام نمی‌شود. این تصاویر به پزشکان کمک می‌کند تا انسدادها، تنگی‌ها یا سایر مشکلات عروقی را شناسایی کنند. این خدمت به ویژه برای بررسی عروق قلب، مغز و سایر اعضای حیاتی بدن مورد استفاده قرار می‌گیرد و به تشخیص دقیق‌تر و سریع‌تر بیماریهای عروقی کمک می‌کند.
چه کسانی نیاز دارند؟
افرادی که دارای علائم مشکلات قلبی مانند درد قفسه سینه، تنگی نفس یا سابقه خانوادگی بیماریهای قلبی هستند، ممکن است نیاز به سیتی آنژیوگرافی داشته باشند. همچنین بیمارانی که پزشکان به وجود مشکلات عروقی در آن‌ها مشکوک هستند، یا افرادی که نیاز به بررسی دقیق‌تر عروق پس از جراحی یا درمان دارند، از این خدمت بهره‌مند می‌شوند. این روش به پزشکان کمک می‌کند تا با دقت بیشتری وضعیت عروق را ارزیابی کنند و برنامه درمانی مناسبی ارائه دهند.
فرآیند دریافت خدمت
برای دریافت سیتی آنژیوگرافی، ابتدا باید با پزشک متخصص مشورت کنید تا نیاز به این خدمت تأیید شود. سپس در یک مرکز تصویربرداری مجهز به دستگاه سیتی اسکن قرار می‌گیرید. قبل از انجام اسکن، ماده کنتراست به شما تزریق می‌شود تا تصاویر واضح‌تری از عروق به دست آید. این فرآیند معمولاً بین ۳۰ تا ۶۰ دقیقه طول میکشد و پس از آن میتوانید به فعالیتهای روزمره خود بازگردید. نتایج اسکن توسط پزشک تفسیر شده و به شما ارائه می‌شود تا در صورت نیاز به درمان، اقدامات لازم انجام شود.
اطلاعات سریع
- مدت زمان: ۳۰ تا ۶۰ دقیقه
- دوره بهبودی: بلافاصله بعد از انجام
- بی‌حسی: نیاز ندارد
- بستری: نیاز ندارد
- هزینه: به ناحیهٔ تصویربرداری، مادهٔ حاجب، مرکز و پوشش بیمه بستگی دارد.
- میزان درد: کم
هشدارهای مهم
- سابقهٔ واکنش به مادهٔ حاجب، بیماری کلیه، دیابت و فهرست داروها را پیش از اسکن بگویید؛ ممکن است بررسی عملکرد کلیه لازم باشد. داروهایی مانند متفورمین را بدون دستور پزشک یا مرکز قطع نکنید.
- در صورت بارداری یا احتمال بارداری، قبل از انجام این روش با پزشک مشورت کنید.
- تنگی نفس، تورم ناگهانی زبان یا گلو، یا غش پس از تزریق نیاز به اورژانس دارد. خارش یا بثورات تازه و درد یا تورم محل تزریق را نیز به تیم تصویربرداری اطلاع دهید.
نکات مهم برای بیمار
- دستور اختصاصی مرکز دربارهٔ غذا، آب و داروها را بگیرید؛ ناشتا بودن برای همهٔ انواع سیتی آنژیوگرافی یکسان نیست. برای بررسی عروق قلب، ممکن است محدودیت کافئین یا دستور آمادهسازی دیگری داده شود.
- لباس‌های راحت و بدون فلز بپوشید تا در هنگام اسکن مشکلی ایجاد نشود.
- در صورت داشتن سابقه حساسیت به ماده کنتراست، حتماً به پزشک اطلاع دهید.
- پس از اسکن، مایعات را طبق دستور مرکز و محدودیت‌های پزشکی خود مصرف کنید؛ اگر به علت بیماری قلب یا کلیه محدودیت مایعات دارید، خودسرانه حجم زیادی آب ننوشید.
- در صورت احساس ناراحتی یا علائم غیرمعمول پس از اسکن، بلافاصله با پزشک تماس بگیرید.
چه زمانی به پزشک مراجعه کنید؟
درد تازه یا مداوم قفسهٔ سینه، تنگی نفس شدید یا غش نیاز به ارزیابی فوری دارد؛ برای گرفتن نوبت سیتی آنژیوگرافی صبر نکنید. در بررسی‌های غیراورژانسی، پزشک بر اساس نوع علائم و ناحیهٔ مورد نظر، روش تصویربرداری مناسب را انتخاب می‌کند.
باورهای غلط رایج
❌ سیتی آنژیوگرافی خطرناک است.
✅ در فرد مناسب، منفعت تشخیصی میتواند از خطر بیشتر باشد؛ پرتو، واکنش به مادهٔ حاجب و وضعیت کلیه باید در تصمیم در نظر گرفته شوند.
❌ همه می‌توانند بدون محدودیت سیتی آنژیوگرافی انجام دهند.
✅ برخی افراد ممکن است به دلیل شرایط خاص نیاز به بررسی بیشتر داشته باشند.
❌ سیتی آنژیوگرافی همیشه جایگزین آنژیوگرافی سنتی است.
✅ در برخی موارد، آنژیوگرافی سنتی هنوز نیاز است و تصمیم‌گیری با پزشک است.