فاصله بین دندان‌ها، که در پزشکی با نام «دیاستما» (Diastema) شناخته می‌شود، به وجود شکاف یا فضای خالی بین دو یا چند دندان اشاره دارد. این وضعیت میتواند در هر سنی و در هر جای دهان رخ دهد اما بیشتر بین دو دندان جلویی فک بالا دیده می‌شود. این فاصله گاهی طبیعی است و گاهی میتواند نشانه‌ای از یک مشکل زمینه‌ای باشد.
چرا بین دندان‌هایم فاصله افتاده است؟
علت ایجاد فاصله بین دندان‌ها (دیاستما) متنوع است. گاهی این فاصله به دلیل عدم تناسب بین اندازه استخوان فک و اندازه دندان‌ها ایجاد می‌شود. اگر دندان‌ها نسبت به فک کوچک‌تر باشند، این فضاها به وجود می‌آیند. عوامل ژنتیکی، افتادن دندان، کوچک بودن مادرزادی برخی دندان‌ها، عاداتی مانند مکیدن انگشت در کودکی یا فشار دادن زبان به پشت دندانهای جلو، و همچنین بیماری‌های لثه که باعث تحلیل استخوان می‌شوند، می‌توانند از دلایل اصلی ایجاد یا افزایش این فاصله‌ها باشند.
آیا فاصله بین دندان‌ها نیاز به درمان دارد؟
تصمیم برای درمان فاصله بین دندان‌ها به علت ایجاد آن، اندازهٔ فاصله و نظر خود فرد بستگی دارد. در بسیاری از موارد، دیاستما صرفاً یک مسئلهٔ زیبایی‌شناختی است و از نظر پزشکی مشکلی ایجاد نمی‌کند. اما اگر این فاصله باعث گیر کردن غذا، مشکل در تکلم، یا ناراحتی هنگام جویدن شود، یا اگر ناشی از بیماری لثه باشد، درمان آن ضروری است. دندانپزشک پس از معاینه میتواند تشخیص دهد که آیا این فاصله برای سلامت دهان و دندان شما پیامدی دارد یا خیر.
روش‌های درمانی برای بستن فاصله بین دندان‌ها
برای بستن فاصله بین دندان‌ها گزینه‌های مختلفی وجود دارد که انتخاب آن به شرایط بیمار بستگی دارد. درمان ارتودنسی (با بریس یا الاینرهای شفاف) یکی از رایج‌ترین روش‌ها برای حرکت دادن دندان‌ها و بستن دائمی فاصله است. روش‌های دیگر شامل باندینگ کامپوزیت (افزودن رزین همرنگ دندان)، ونیرهای پرسلنی (لامینت) و روکش دندان هستند که بیشتر جنبهٔ زیبایی دارند و سریع‌تر به نتیجه می‌رسند. در مواردی که علت، مشکلات لثه باشد، ابتدا باید بیماری لثه درمان شود.
مراجعه به دندانپزشک: چه انتظاری داشته باشیم؟
هنگام مراجعه برای مشکل فاصله بین دندان‌ها، دندانپزشک ابتدا یک معاینهٔ کامل انجام می‌دهد. این معاینه شامل بررسی وضعیت دندان‌ها، لثه‌ها و احتمالاً تهیهٔ عکس رادیوگرافی (X-ray) برای ارزیابی ریشه‌ها و استخوان فک است. از پزشک خود بپرسید: «علت این فاصله چیست؟»، «کدام روش درمانی برای من مناسب‌تر است و چرا؟» و «مزایا و معایب هر روش چیست؟». این به شما کمک می‌کند تا با آگاهی کامل در مورد طرح درمان خود تصمیم‌گیری کنید.