نفرولیتیازیس به معنای تشکیل سنگ در کلیهها است. این وضعیت میتواند باعث درد شدید و مشکلات ادراری شود. اگر سنگها به موقع درمان نشوند، ممکن است به عفونتهای کلیه یا آسیب به بافت کلیه منجر شوند. با تشخیص و درمان به موقع، میتوان از بسیاری از مشکلات جدی جلوگیری کرد و زندگی راحتتری داشت.
علائم و نشانهها
نفرولیتیازیس یا سنگ کلیه میتواند علائم مختلفی داشته باشد که بسته به اندازه و محل سنگ متفاوت است. درد شدید در ناحیه پشت یا پهلو، که ممکن است به پایین شکم و کشاله ران منتقل شود، یکی از شایعترین علائم است. این درد معمولاً به صورت ناگهانی شروع میشود و ممکن است با تهوع و استفراغ همراه باشد. همچنین، ممکن است فرد دچار ادرار خونی یا کدر شود و احساس سوزش یا درد هنگام ادرار داشته باشد. در برخی موارد، تب و لرز نیز ممکن است به دلیل عفونت همراه با سنگها رخ دهد.
علل و عوامل خطر
تشکیل سنگهای کلیه میتواند به دلایل مختلفی رخ دهد. یکی از مهمترین عوامل، مصرف ناکافی آب است که باعث میشود ادرار غلیظتر شده و احتمال تشکیل سنگ افزایش یابد. رژیم غذایی پر از نمک و پروتئین حیوانی نیز میتواند خطر تشکیل سنگ را افزایش دهد. برخی بیماریها مانند نقرس و اختلالات متابولیک نیز میتوانند به نفرولیتیازیس منجر شوند. همچنین، سابقه خانوادگی سنگ کلیه میتواند خطر ابتلا را افزایش دهد.
روشهای تشخیص
برای تشخیص نفرولیتیازیس، پزشک معمولاً از آزمایشهای مختلفی استفاده میکند. اولین قدم معمولاً یک آزمایش ادرار است که میتواند نشاندهنده وجود خون یا کریستالهای سنگ باشد. سپس، از تصویربرداری مانند سونوگرافی یا سیتی اسکن برای مشاهده دقیقتر سنگها استفاده میشود. این روشها به پزشک کمک میکنند تا اندازه، محل و تعداد سنگها را تعیین کند و برنامه درمانی مناسبی ارائه دهد.
روشهای درمان
درمان نفرولیتیازیس بستگی به اندازه و محل سنگها دارد. در مواردی که سنگها کوچک هستند، افزایش مصرف آب و تغییرات رژیم غذایی ممکن است کافی باشد. داروهایی نیز وجود دارند که میتوانند به دفع سنگها کمک کنند. در مواردی که سنگها بزرگتر هستند یا باعث انسداد میشوند، ممکن است نیاز به روشهای جراحی مانند لیتوتریپسی یا جراحی باز باشد. در هر صورت، پیگیری منظم و رعایت توصیههای پزشک برای جلوگیری از تشکیل مجدد سنگها ضروری است.
اطلاعات سریع
- دوره بهبودی: چند روز تا یک هفته
- بستری: در صورت جراحی ممکن است نیاز باشد
- سطح هزینه: متوسط
- میزان درد: قابلتوجه
- میزان موفقیت: معمولاً بالا
هشدارهای مهم
- اگر درد شدید و ناگهانی در ناحیه پشت یا پهلو دارید، به پزشک مراجعه کنید.
- اگر ادرار خونی یا کدر دارید، ممکن است نشانه سنگ کلیه باشد.
- در صورت تب و لرز همراه با درد کلیه، ممکن است نیاز به درمان فوری داشته باشید.
نکات مهم برای بیمار
- روزانه حداقل ۸ لیوان آب بنوشید تا از تشکیل سنگ جلوگیری کنید.
- مصرف نمک و پروتئین حیوانی را کاهش دهید تا خطر تشکیل سنگ کاهش یابد.
- اگر سابقه خانوادگی سنگ کلیه دارید، به پزشک مراجعه کنید و بررسیهای لازم را انجام دهید.
- در صورت مشاهده علائم ادراری غیرطبیعی، سریعاً به پزشک مراجعه کنید.
- ورزش منظم میتواند به بهبود عملکرد کلیهها و جلوگیری از تشکیل سنگ کمک کند.
چه زمانی به پزشک مراجعه کنید؟
اگر درد شدید و ناگهانی در ناحیه پشت یا پهلو دارید یا ادرار خونی مشاهده میکنید، فوراً به پزشک مراجعه کنید.
باورهای غلط رایج
❌ سنگ کلیه فقط در افراد مسن رخ میدهد.
✅ سنگ کلیه میتواند در هر سنی رخ دهد، حتی در کودکان.
❌ نوشیدن آب زیاد باعث سنگ کلیه میشود.
✅ نوشیدن آب کافی از تشکیل سنگ کلیه جلوگیری میکند.
❌ سنگ کلیه همیشه نیاز به جراحی دارد.
✅ بسیاری از سنگهای کلیه با درمانهای دارویی و تغییرات رژیم غذایی دفع میشوند.
