سنگ بزرگ کلیه ممکن است درد، خون در ادرار، عفونت یا انسداد ایجاد کند، اما گاهی بی‌علامت است. اندازه، محل و جنس سنگ و وضعیت کلیه تعیین می‌کند چه درمانی مناسب است. سنگ بزرگ با بزرگ‌شدن خود کلیه یکسان نیست و معمولاً نباید انتظار داشت فقط با نوشیدن آب دفع شود.
چه بررسی‌هایی لازم است؟
اورولوژیست تصاویر سونوگرافی یا سی‌تی‌اسکن و آزمایش ادرار و عملکرد کلیه را بررسی می‌کند. اندازه و تعداد سنگ‌ها، انسداد و احتمال عفونت در تصمیم مهم‌اند. اگر بررسی قبلی یا نمونه سنگ دارید، همراه ببرید.
درمان سنگ بزرگ کلیه
برای سنگ‌های بزرگ، خارج‌کردن سنگ از راه پوست (PCNL) از روش‌های اصلی است. در موارد مناسب، آندوسکوپی انعطاف‌پذیر و لیزر یا روش‌های دیگر انتخاب می‌شود؛ گاهی بیش از یک مرحله لازم است. سنگ‌شکنی برون‌اندامی برای همه سنگ‌های بزرگ مناسب نیست. روش درمان فقط بر اساس درد انتخاب نمی‌شود و بی‌درد بودن، انسداد یا آسیب را رد نمی‌کند.
اگر عفونت و انسداد هم‌زمان باشد
کلیه مسدود و عفونی نیاز به اقدام فوری دارد؛ ممکن است ابتدا با استنت حالب یا نفروستومی ادرار تخلیه و عفونت درمان شود و خارج‌کردن سنگ به بعد موکول شود. دارو یا نوشیدن آب جای رفع انسداد عفونی را نمی‌گیرد.
چه زمانی به اورژانس مراجعه کنیم؟
تب یا لرز همراه با علائم سنگ، درد شدید یا کنترل‌نشده، قطع یا کاهش شدید ادرار، استفراغ مداوم یا بدحالی نیاز به رسیدگی فوری دارد. اگر فقط یک کلیه فعال دارید، علائم احتمالی انسداد را بدون تأخیر پیگیری کنید.
آمادگی و بهبودی
داروها، به‌ویژه رقیق‌کننده‌های خون، را خودسرانه قطع نکنید. آزمایش عفونت، ناشتایی و برنامه دارو با روش درمان تعیین می‌شود. بستری، درد و زمان برگشت به کار با نوع مداخله فرق دارد. اگر استنت گذاشته شود، زمان خارج‌کردن یا تعویض آن را مشخص کنید.
پیشگیری از سنگ بعدی
تحلیل سنگ و در بعضی افراد بررسی متابولیک به انتخاب رژیم و درمان پیشگیری کمک می‌کند. مقدار مناسب مایعات به وضعیت کلیه و قلب بستگی دارد؛ برای دفع سنگ بزرگ یا در زمان کاهش ادرار، آب را به اجبار زیاد ننوشید. رژیم یا داروی یک نوع سنگ برای همه مناسب نیست.