التهاب و عفونت گلو و لوزهها اغلب با گلودرد همراه است و میتواند علت ویروسی یا باکتریایی داشته باشد. بیشتر گلودردها طی حدود یک هفته بهتر میشوند؛ آنتیبیوتیک برای همه لازم نیست. شدت علائم و توانایی نوشیدن مایعات در تصمیم برای مراجعه اهمیت دارند.
علائم و نشانهها
علائم التهاب و عفونت گلو معمولاً شامل گلودرد، احساس خشکی یا خارش در گلو، تب، سرفه، و گاهی اوقات سردرد و بدندرد است. برخی افراد ممکن است احساس کنند که بلعیدن غذا یا مایعات برایشان دشوار است. در موارد شدیدتر، ممکن است غدد لنفاوی گردن متورم شوند و بیمار احساس خستگی و ضعف عمومی کند. این علائم معمولاً بهطور ناگهانی ظاهر میشوند و میتوانند از چند روز تا چند هفته ادامه یابند. برای گلودرد شدید همراه تب بالا، کمآبی یا ضعف ایمنی زودتر ارزیابی شوید؛ برای مراجعه منتظر گذشت سه روز نمانید.
علل و عوامل خطر
عفونتهای گلویی معمولاً به دلیل ویروسها (مانند ویروس آنفولانزا یا سرماخوردگی) یا باکتریها (مانند استرپتوکوک) ایجاد میشوند. عواملی مانند ضعف سیستم ایمنی، تماس نزدیک با افراد مبتلا، و زندگی در محیطهای شلوغ میتوانند خطر ابتلا به این عفونتها را افزایش دهند. همچنین، افرادی که سیگار میکشند یا در معرض دود سیگار قرار دارند، بیشتر در معرض خطر ابتلا به عفونتهای گلویی هستند. در برخی موارد، آلرژیها و تحریکات محیطی نیز میتوانند به تشدید علائم کمک کنند.
روشهای تشخیص
برای تشخیص عفونت گلویی، پزشک معمولاً تاریخچه پزشکی بیمار را بررسی کرده و یک معاینه فیزیکی انجام میدهد. در برخی موارد، ممکن است نیاز به انجام آزمایش گلو (مانند تست استرپ) باشد که به شناسایی عفونت باکتریایی کمک میکند. تست سریع استرپ فقط استرپتوکوک گروه A را بررسی میکند؛ منفیبودن آن همیشه عفونت را رد نمیکند و ممکن است کشت تکمیلی، بهویژه در کودک، لازم شود. در مواردی که علائم شدیدتر هستند یا بهبود نمییابند، ممکن است پزشک آزمایشهای اضافی مانند کشت گلو یا آزمایش خون را تجویز کند.
روشهای درمان
درمان عفونت گلویی بستگی به علت آن دارد. اگر عفونت ناشی از ویروس باشد، معمولاً درمانهای حمایتی مانند استراحت، مصرف مایعات گرم و مسکنهای بدون نسخه برای کاهش درد و تب توصیه میشود. اما اگر عفونت ناشی از باکتریها باشد، پزشک ممکن است آنتیبیوتیک تجویز کند. غرغره آب نمک برای بزرگسالان ممکن است کمککننده باشد، اما برای کودکان توصیه نمیشود. درباره مناسب بودن مسکن یا فرآورده گلو با داروساز مشورت کنید. اگر آنتیبیوتیک تجویز شد، مدت مصرف را طبق نسخه رعایت کنید.
اطلاعات سریع
- مدت زمان: مدت دارودرمانی به علت و داروی تجویزشده بستگی دارد؛ بهتر شدن علائم مجوز کوتاه کردن دوره آنتیبیوتیک نیست.
- دوره بهبودی: دوره بهبودی معمولاً ۳ تا ۷ روز
- بستری: بیشتر موارد سرپاییاند؛ علائم خطر به ارزیابی اورژانسی نیاز دارند.
- سطح هزینه: بسته به ویزیت، آزمایش و درمان متفاوت است؛ از مرکز استعلام کنید.
- میزان درد: متغیر؛ توانایی بلع مایعات و علائم خطر مهماند
هشدارهای مهم
دشواری تنفس، ناتوانی در بلع، آبریزش دهان یا بدتر شدن سریع علائم نیازمند مراجعه فوری به اورژانس است؛ منتظر نوبت اینترنتی نمانید.
نکات مهم برای بیمار
- در طول بیماری، از مصرف غذاهای تند و اسیدی پرهیز کنید زیرا میتواند گلودرد را تشدید کند.
- نوشیدن مایعات گرم مانند چای یا سوپ میتواند به تسکین گلودرد کمک کند.
- از دود سیگار و محیطهای محرک گلو دوری کنید و مایعات کافی بنوشید.
- اگر صحبتکردن ناراحتی را بیشتر میکند، کمتر صحبت کنید؛ این کار جای بررسی علت و درمان لازم را نمیگیرد.
- اگر پزشک آنتیبیوتیک تجویز کرد، حتماً دوره درمان را کامل کنید.
چه زمانی به پزشک مراجعه کنید؟
علائم خطر بالا را فوراً پیگیری کنید. اگر گلودرد طی یک هفته بهتر نشد یا مرتب تکرار میشود، برای معاینه مراجعه کنید.
باورهای غلط رایج
❌ عفونت گلویی فقط در فصل سرما اتفاق میافتد.
✅ عفونت گلویی میتواند در هر زمانی از سال اتفاق بیفتد و به عوامل مختلفی بستگی دارد.
❌ آنتیبیوتیکها برای همه عفونتهای گلویی موثر هستند.
✅ آنتیبیوتیکها فقط برای عفونتهای باکتریایی موثرند و در عفونتهای ویروسی تاثیری ندارند.
❌ گلودرد همیشه به معنای عفونت است.
✅ گلودرد میتواند به دلایل مختلفی مانند آلرژی، خشکی هوا یا تحریکات محیطی نیز ایجاد شود.