عفونت و التهابات گوش میانی و خارجی (اوتیت میانی و خارجی) از شایعترین دلایل گوش درد در کودکان و بزرگسالان است. این وضعیت شامل دو نوع اصلی است: عفونت گوش خارجی که کانال گوش را درگیر میکند و اغلب به «گوش شناگر» معروف است، و عفونت گوش میانی که فضای پشت پرده صماخ را ملتهب میکند. تشخیص صحیح نوع عفونت برای درمان مؤثر ضروری است.
«گوش شناگر» یا اوتیت خارجی: وقتی کانال گوش ملتهب میشود
عفونت گوش خارجی یا اوتیت خارجی (Otitis Externa)، التهاب پوست کانال گوش است. این عارضه اغلب به دلیل باقیماندن آب در گوش پس از شنا یا حمام (که محیط را برای رشد باکتریها و قارچها مهیا میکند) یا آسیب به پوست کانال گوش با گوشپاککن و اجسام خارجی رخ میدهد. علائم اصلی آن شامل درد شدید (که با کشیدن لاله گوش بدتر میشود)، خارش، قرمزی و گاهی خروج ترشحات از گوش است. درمان معمولاً شامل قطرههای گوش آنتیبیوتیکی یا ضدقارچ است.
اوتیت میانی: عفونتی در پشت پرده گوش
عفونت گوش میانی یا اوتیت میانی (Otitis Media)، به التهاب و تجمع مایع در فضای پشت پرده صماخ گفته میشود. این نوع عفونت اغلب به دنبال سرماخوردگی، آنفولانزا یا آلرژی رخ میدهد که باعث انسداد شیپور استاش (مجرای تهویه گوش میانی) میشود. این وضعیت در کودکان به دلیل آناتومی گوششان شایعتر است. علائم آن شامل گوش درد ضرباندار، احساس پری و کیپشدن گوش، کاهش شنوایی موقت و در کودکان، تب و بیقراری است.
چه زمانی باید به پزشک مراجعه کنیم؟ علائم هشداردهنده
اگرچه برخی گوشدردها خفیف هستند، اما مشاهدهٔ برخی علائم نیازمند مراجعه فوری به پزشک است. این علائم شامل درد بسیار شدید و غیرقابلتحمل، تب بالا (بیش از ۳۹ درجه سانتیگراد)، خروج ترشحات چرکی یا خونی از گوش، سرگیجه یا از دست دادن تعادل، ضعف عضلات صورت و کاهش شنوایی ناگهانی است. مراجعه به پزشک به تشخیص دقیق نوع عفونت و جلوگیری از عوارضی مانند پارگی پرده گوش یا گسترش عفونت کمک میکند.
روند تشخیص و درمان در مطب: از اتوسکوپ تا دارو
در مراجعه به پزشک، ابتدا شرح حال شما گرفته میشود و سپس پزشک با استفاده از دستگاهی به نام اتوسکوپ، داخل کانال گوش و پرده صماخ را معاینه میکند. قرمزی، تورم، وجود مایع یا چرک به تشخیص نوع عفونت (خارجی یا میانی) کمک میکند. درمان بسته به تشخیص متفاوت است؛ برای عفونت گوش خارجی معمولاً قطرههای موضعی تجویز میشود، در حالی که برای عفونت گوش میانی، بهویژه در موارد باکتریایی، ممکن است آنتیبیوتیکهای خوراکی و مسکنها توصیه شود. تصمیمگیری نهایی بر عهده پزشک معالج است.
