بیماری آدیسون یک اختلال نادر است که در آن غدد فوق کلیوی به اندازه کافی هورمونهای استروئیدی تولید نمیکنند. این بیماری میتواند به دلایل مختلفی ایجاد شود و در صورت عدم درمان، عوارض جدی به همراه دارد. اگر احساس خستگی غیرعادی، کاهش وزن یا فشار خون پایین دارید، ممکن است نیاز به مشاوره پزشکی داشته باشید. با تشخیص و درمان مناسب، میتوان به زندگی عادی بازگشت.
علائم و نشانهها
بیماری آدیسون میتواند با علائم مختلفی خود را نشان دهد که ممکن است به تدریج و به آرامی ایجاد شوند. از جمله علائم شایع این بیماری میتوان به خستگی مفرط، ضعف عضلانی، کاهش وزن، فشار خون پایین، و تغییرات در رنگ پوست اشاره کرد. برخی بیماران ممکن است دچار تهوع، استفراغ و حتی افسردگی شوند. طبق آمار، حدود ۱ تا ۲ نفر از هر ۱۰۰۰۰ نفر به این بیماری مبتلا میشوند و تشخیص به موقع آن بسیار مهم است.
علل و عوامل خطر
بیماری آدیسون معمولاً به دلیل آسیب به غدد فوق کلیوی ایجاد میشود. این آسیب میتواند ناشی از بیماریهای خودایمنی، عفونتها، یا حتی برخی داروها باشد. همچنین، سابقه خانوادگی نیز میتواند در بروز این بیماری نقش داشته باشد. افرادی که به بیماریهای خودایمنی مانند تیروئیدیت هاشیموتو یا دیابت نوع ۱ مبتلا هستند، بیشتر در معرض خطر ابتلا به بیماری آدیسون قرار دارند.
روشهای تشخیص
تشخیص بیماری آدیسون معمولاً از طریق آزمایشهای خون و ادرار انجام میشود. پزشک ممکن است سطح هورمونهای استروئیدی و الکترولیتها را بررسی کند. همچنین، تست تحریک آدرنوکورتیکوتروپین (ACTH) نیز میتواند برای ارزیابی عملکرد غدد فوق کلیوی استفاده شود. در برخی موارد، پزشک ممکن است به تصویربرداری از غدد فوق کلیوی نیاز داشته باشد تا هر نوع آسیب یا تومور را بررسی کند.
روشهای درمان
درمان بیماری آدیسون معمولاً شامل تجویز هورمونهای جایگزین است. این هورمونها میتوانند به شکل قرص یا تزریقی مصرف شوند. بیمارانی که به این بیماری مبتلا هستند، باید به طور مرتب تحت نظر پزشک باشند و دوز داروهای خود را بر اساس نیاز بدن تنظیم کنند. در برخی موارد، ممکن است نیاز به درمانهای اضافی در زمان استرس یا بیماریهای دیگر نیز باشد.
اطلاعات سریع
- مدت زمان: مدت زمان تشخیص و درمان ممکن است چند هفته طول بکشد.
- دوره بهبودی: دوره بهبودی بستگی به شدت بیماری و پاسخ به درمان دارد.
- بستری: معمولاً بستری لازم نیست.
- سطح هزینه: متوسط
- میزان درد: کم
- میزان موفقیت: معمولاً بالا
هشدارهای مهم
- اگر علائم شدید مانند افت فشار خون یا بیهوشی را تجربه کردید، فوری به اورژانس مراجعه کنید.
- عدم درمان بیماری آدیسون میتواند منجر به بحران آدرنال و عوارض جدی شود.
- مصرف داروهای تجویز شده را به هیچ وجه قطع نکنید.
نکات مهم برای بیمار
- هر روز داروهای خود را در زمان معین مصرف کنید تا از بروز علائم جلوگیری کنید.
- در زمانهای استرس یا بیماری، با پزشک خود مشورت کنید تا دوز دارو را تنظیم کنید.
- سعی کنید رژیم غذایی سالم و متنوعی داشته باشید تا سیستم ایمنی بدن تقویت شود.
- فعالیتهای ورزشی ملایم مانند پیادهروی میتواند به بهبود حال شما کمک کند.
- به طور مرتب با پزشک خود برای بررسی وضعیت سلامت و تنظیم درمان ملاقات کنید.
چه زمانی به پزشک مراجعه کنید؟
اگر دچار خستگی مفرط، کاهش وزن ناگهانی یا فشار خون پایین شدید، فوراً به پزشک مراجعه کنید. این علائم ممکن است نشاندهنده بیماری آدیسون باشد.
باورهای غلط رایج
❌ بیماری آدیسون فقط در افراد مسن رخ میدهد.
✅ این بیماری میتواند در هر سنی ایجاد شود و افراد جوان نیز ممکن است به آن مبتلا شوند.
❌ بیماری آدیسون غیرقابل درمان است.
✅ با درمان مناسب، بیماران میتوانند زندگی عادی داشته باشند و علائم را کنترل کنند.
❌ فقط زنان به بیماری آدیسون مبتلا میشوند.
✅ این بیماری میتواند هم در مردان و هم در زنان رخ دهد و هیچ تفاوت جنسی خاصی ندارد.
