شیارپوش (فیشور سیلانت) دندان کودکان یک لایهٔ محافظ نازک است که روی سطح جوندهٔ دندانهای آسیای دائمی (مولرها) قرار میگیرد. این روش درمانی پیشگیرانه، با پر کردن شیارهای عمیق دندان، از گیر کردن مواد غذایی و باکتریها و در نتیجه از پوسیدگی دندان جلوگیری میکند و به حفظ سلامت دندانهای دائمی کودک کمک شایانی مینماید.
شیارپوش (فیشور سیلانت) چیست و چرا برای کودکان لازم است؟
دندانهای آسیای دائمی (دندانهای ۶ و ۷) که در حدود سن ۶ و ۱۲ سالگی میرویند، دارای شیارها و فرورفتگیهای عمیقی روی سطح جوندهٔ خود هستند. این شیارها که به آنها «فیشور» (Fissure) میگویند، بهسختی با مسواک تمیز میشوند و محل مناسبی برای تجمع پلاک میکروبی و باقیماندهٔ مواد غذایی هستند. شیارپوش یا فیشور سیلانت، یک مادهٔ رزینی همرنگ دندان است که این شیارهای عمیق را میپوشاند و سطحی صاف ایجاد میکند. این کار مانع از نفوذ عوامل پوسیدگیزا به عمق شیارها شده و یک روش بسیار مؤثر برای پیشگیری از پوسیدگی دندانهای دائمی در سالهای اولیهٔ رویش آنهاست.
مراحل انجام فیشور سیلانت در مطب: تجربهای ساده و بدون درد
انجام شیارپوش یک فرایند سریع، بدون درد و بدون نیاز به تزریق بیحسی یا تراش دندان است. ابتدا دندانپزشک سطح دندان را با برس و مواد مخصوص کاملاً تمیز و خشک میکند. سپس برای آمادهسازی سطح، از یک مادهٔ اسیدی ملایم (اِچانت) استفاده میکند تا سطح دندان کمی متخلخل شده و برای چسبیدن سیلانت آماده شود. در مرحلهٔ بعد، مادهٔ رقیق شیارپوش (سیلانت) روی شیارها قرار داده میشود و در نهایت با استفاده از نور آبی مخصوص (لایت کیور)، این ماده در عرض چند ثانیه سخت میشود. کل این فرایند برای هر دندان تنها چند دقیقه زمان میبرد.
بهترین زمان برای انجام شیارپوش دندان کودکان
بهترین زمان برای استفاده از فیشور سیلانت، بلافاصله پس از رویش کامل دندانهای آسیای دائمی و پیش از آنکه فرصتی برای شروع پوسیدگی فراهم شود، است. معمولاً اولین دندانهای آسیای دائمی (دندان ۶) در حدود سن ۶ تا ۷ سالگی و دومین دندانهای آسیای دائمی (دندان ۷) در حدود سن ۱۱ تا ۱۳ سالگی میرویند. مراجعهٔ منظم به دندانپزشک در این سنین به تشخیص زمان مناسب برای انجام این درمان پیشگیرانه کمک میکند. البته در موارد خاص و به تشخیص دندانپزشک، میتوان برای دندانهای شیری یا دندانهای آسیای کوچک (پرمولر) نیز از شیارپوش استفاده کرد.
دوام و مراقبتهای پس از شیارپوش (فیشور سیلانت)
شیارپوشها میتوانند برای چندین سال از دندانها محافظت کنند. دوام آنها به عواملی مانند عادات غذایی کودک (مثلاً جویدن خوراکیهای سفت و چسبنده) و رعایت بهداشت دهان بستگی دارد. پس از انجام سیلانت، کودک میتواند بلافاصله غذا بخورد و نیاز به مراقبت خاصی نیست؛ تنها رعایت بهداشت دهان و دندان مانند مسواک زدن منظم و استفاده از نخ دندان کافی است. دندانپزشک در معاینات دورهای وضعیت شیارپوشها را بررسی میکند و در صورت مشاهدهٔ هرگونه پریدگی یا ساییدگی، آن را بهراحتی ترمیم یا جایگزین مینماید.