جراحی تومورهای کلیه، مثانه و مجاری ادراری یک عمل واحد نیست. نوع جراحی به عضو درگیر، ماهیت و مرحلهٔ تومور و عملکرد کلیه بستگی دارد؛ گاهی حفظ عضو ممکن است و گاهی برداشتن گسترده‌تر یا درمان تکمیلی لازم می‌شود. اورولوژیست پس از بررسی تصویربرداری و نتایج لازم، هدف و پیامدهای عمل را توضیح می‌دهد.
این عمل چگونه انجام می‌شود؟
در کلیه، برداشتن بخشی از کلیه همراه تومور یا برداشتن کامل کلیه ممکن است مطرح باشد؛ روش باز یا کم‌تهاجمی با شرایط بیمار انتخاب می‌شود. در مثانه، تراش تومور از راه مجرا (TURBT) با برداشتن کامل مثانه یکسان نیست؛ پس از برداشتن کامل، مسیر جایگزین خروج ادرار نیز لازم است. برای تومور حالب یا لگنچه، حفظ عضو در موارد منتخب یا جراحی گسترده‌تر مطرح می‌شود. نام عمل و مقدار بافتی که قرار است برداشته شود را پیش از جراحی از پزشک بپرسید.
اطلاعات سریع
- مدت زمان: وابسته به نوع و وسعت عمل
- دوره بهبودی: متغیر؛ جراحی گسترده می‌تواند چندین هفته نقاهت بخواهد
- بیهوشی یا بی‌حسی: متناسب با عمل و ارزیابی تیم بیهوشی
- بستری: از ترخیص زودهنگام تا بستری طولانی‌تر، بسته به عمل
- هزینه: وابسته به عمل، بیمارستان و پوشش بیمه
- میزان درد: وابسته به نوع و وسعت عمل؛ برنامهٔ کنترل درد برای هر بیمار تنظیم می‌شود
هشدارهای مهم
- تب یا لرز پس از عمل را فوری با تیم جراحی مطرح کنید؛ برای پیگیری منتظر تب بالا نمانید.
- درد شدید یا رو به افزایش و خونریزی غیرعادی نیاز به بررسی فوری دارد؛ خونریزی شدید، تنگی نفس، غش یا ناتوانی در دفع ادرار را اورژانسی پیگیری کنید.
- قبل از عمل، همه داروهای مصرفی خود را به پزشک اطلاع دهید.
نکات مهم برای بیمار
- آسپرین، داروهای ضدپلاکت و ضدانعقاد را خودسرانه قطع نکنید. جراح، متخصص بیهوشی و پزشک تجویزکننده باید دربارهٔ ادامه یا زمان قطع و شروع دوبارهٔ هر دارو تصمیم بگیرند.
- قبل از عمل، تمامی سوالات خود را از پزشک بپرسید تا با خیالی آسوده وارد عمل شوید.
- بعد از عمل، از فعالیت‌های سنگین و ورزش‌های شدید پرهیز کنید تا بهبودی سریع‌تری داشته باشید.
- در روزهای اول بعد از عمل، از مصرف غذاهای چرب و سنگین اجتناب کنید تا به هضم غذا کمک کنید.
- با پزشک خود درباره زمان مناسب برای بازگشت به کار و فعالیت‌های روزمره مشورت کنید.
چه زمانی به پزشک مراجعه کنید؟
اگر دچار خون در ادرار، درد شدید در ناحیه کمر یا شکم، یا کاهش وزن غیرقابل توضیح شدید، باید فوراً به پزشک مراجعه کنید.
باورهای غلط رایج
❌ جراحی تومور کلیه فقط برای افراد مسن است.
✅ تومورهای کلیه می‌توانند در هر سنی ایجاد شوند و افراد جوان نیز ممکن است به این مشکل دچار شوند.
❌ بعد از جراحی تومور کلیه نمی‌توان زندگی عادی داشت.
✅ بسیاری از بیماران بعد از جراحی به زندگی عادی خود برمی‌گردند و فعالیت‌های روزمره را ادامه می‌دهند.
❌ جراحی تومور کلیه همیشه به بستری طولانی نیاز دارد.
✅ بستری شدن بستگی به نوع عمل و وضعیت بیمار دارد و برخی بیماران ممکن است در عرض چند روز مرخص شوند.